Diyarbakır’da yapılan “İnsan Hakları Algısı Araştırması" başlıklı saha araştırması sonuçları Diyarbakır Barosu tarafından kamuoyuna açıklandı.Diyarbakır Barosu Rawest Araştırma Merkezi'yle ortak yaptığı saha araştırmasına göre Diyarbakır halkının büyük çoğunluğu adalete güvenmediğini dile getirdi.
27 Kasım-4 Aralık tarihleri arasında Diyarbakır merkez ve 44 mahallesinde, bin kişiyle yüz yüze gerçekleştirildiği dile getirildi.Kamuoyuna açıklanan raporda Diyarbakır halkı ;
Adalete olan güven zeddelenmiş
Ankete katılanlar, "Türkiye'deki adalet sistemine ne kadar güveniyorsunuz?" sorusuna yüzde 41.3 "Hiç" cevabı verdi. Bu soruya "Son derece" cevabı veren katılımcıların oranı ise 1.2'de kaldı.
Katılımcıların yüzde 38'i, "90'lı yıllarda ve bu dönemde Türkiye'nin insan haklarına ne kadar önem verdiğini puanlayabilir misiniz?" sorusunu "1" şeklinde puanladı. Katılımcıların 1.2'si bu soruyu "10" şeklinde puanladı. Bu puanlamanın "1" kısmı 90'lar için yüzde 42.1 olurken, "10" kısmı 14.5 oldu.
En çok Kadın ve Kürtlerin hakları ihlal ediliyor
"Sizce Türkiye'de hakları en çok ihlal edilen grup hangileridir?" sorusuna birden fazla yanıt veren katılımcıların yüzde 68.7'si "kadınlar", 55.1'i "Kürtler", yüzde 30.5'i "çocuklar", yüzde 15.9'u "yoksullar", yüzde 14.2'si "işsizler", yüzde 4.7'si "azınlıklar", yüzde 3.7'si "Aleviler", 2.9 "eşcinseller", 2.1 "mülteciler", yüzde 2.1'i "başörtülüler" ve yüzde 0.2'si "seküler" cevabı verdi.
İhlallerin çoğu devlet tarafından yapılıyor
"En çok insan hakları ihlali yapanlar kimler?" sorusunu katılımcıların yüzde 61.9'u 'devlet", 45.9'u "erkekler", 25.3'ü "yargı", yüzde 21.1'i "polisler", 19.4'ü "medya", yüzde 11.8'i "asker", 10.3'ü "şirket", 0.7'si "anne", 3.7'si "baba" diye yanıtladı.
Halk kayyumu desteklemiyor
"Gerektiğinde belediye ve üniversitelere kayyum atanabilir" fikrine katılımcıların sadece yüzde 5.4'ü "kesinlikle katılıyorum", yüzde 17.9'u "katılıyorum", yüzde 9.5 "ne katılıyorum ne katılmıyorum", yüzde 24.1 "katılmıyorum", 30.5 "kesinlikle katılmıyorum" ve yüzde 11.5 "fikrim yok" cevabı verdi
"Anadilde eğitim ve hizmet alamamak insan hakları ihlalidir" fikrine katılanların oranı yüzde 67.2 iken, "Kamu personeli alımında güvenlik soruşturması hak ihlalidir" fikrine katılanların oranı ise yüzde 55.5 olarak tespit edildi.
Diyarbakır halkının yüzde 81.20'si "Andımızın" zorunlu olarak okutulmasını hak ihlali olarak görürken, "Devlet sırlarını halkın faydasına haber yapan gazetecinin tutuklanmasının" hak ihlali olarak görenlerin oranı da yüzde 71.9 olarak tespit edildi.
% 70.4 'Kürdistan' tutuklanmasına karşı
Anketin en çarpıcı sonuçlarından biri de "Kürdistan" tanımını kullanan kişilerin tutuklanmasına ilişkin soruya verilen yanıtta ortaya çıktı. Katılımcıların yüzde 70.4'ü "Kürdistan" diyenlerin tutuklanmasının "hak ihlali" olduğunu söyledi.
Kadına yönelik şiddet arttı
Katılımcıların büyük bir kısmı İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmenin kadına yönelik şiddeti arttırdığı yönünde görüş bildirdi. Anket sorularına yanıt verenlerden yüzde 28.2'si "katılıyorum", yüzde 25.8'i "kesinlikle katılıyorum", yüzde 13.1'i "katılmıyorum" ve 5.1'i "kesinlikle katılmıyorum" yanıtlarını verdi.
"1990'lı yıllarda yaşanan faili meçhul cinayetlere ilişkin yargı süreçleri toplum vicdanını tatmin edecek şekilde adil yürütülmüyor" fikrine katılımcıların yüzde 22.4'ü "kesinlikle katılıyorum", 34.6 "katılıyorum" şeklinde yanıtladı.